Konuşan Davul Nedir? Konuşan Davul Nasıl Çalınır?

Konuşan davul, konuşmanın ritmini ve sesin yükselip alçalmasını taklit edebilen davullara verilen addır. Batı Afrika’da, deri gerginliği değiştirilerek insan sesini andıran ses geçişleri elde edilen kum saati biçimindeki örnekler özellikle bilinir.

Batı Afrika’daki davul gelenekleri şarkı, anlatı ve sözlü bilgi aktarımıyla ilişkilidir. Griotlar, toplulukların hikâyelerini ve geleneklerini aktaran anlatıcı ve müzisyenlerdir. Nijerya’daki Yoruba geleneğinde dundun davulu, ses yüksekliği ve ritim yoluyla hem konuşmayı hem de şarkı söylemeyi taklit edebilir.

Konuşan davullar, dansa ve törenlere eşlik etmenin yanında mesaj iletmek için de kullanılır. Çalınan kalıpların anlamı dile, geleneğe ve bağlama bağlıdır. Batı Afrika’daki bütün toplulukların paylaştığı tek bir davul dili yoktur.

Konuşan davullar geleneksel kullanımlarının yanı sıra çağdaş müzikte de yer alır. İcracı, dans ritmini öne çıkarabilir, bir şarkının ezgisini izleyebilir veya konuşmayı taklit edebilir. Bu farklı kullanımların temelinde, ritim ile ses yüksekliğini birlikte kontrol etmek vardır.

Konuşan Davul Nasıl Çalınır?

Kum saati biçimindeki basınç davulu, genellikle bir omuz askısıyla taşınarak kol ile gövde arasına yerleştirilir. Diğer elde tutulan, çoğunlukla kıvrık bir tokmakla deriye vurulur. Davulun iki derisini bağlayan germe iplerine baskı uygulayıp bırakmak, derilerin gerginliğini ve dolayısıyla çıkan sesin yüksekliğini değiştirir.

Yavaş bir ritim ve rahat bir vuruşla başlayın. Germe iplerine uyguladığınız baskıyı değiştirirken vuruş şiddetini benzer düzeyde tutmaya çalışın; sesin nasıl yükselip alçaldığını dinleyin. Belirli ifadeleri davulla söylemeyi öğrenmek için hem çalım geleneğini hem de ilgili dili bilen bir müzisyenle çalışmak yararlıdır.

İlgili video:  Emin Percussion Konuşan Davul

Konuşan Davul Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Bu türün geleneksel örneklerinde, ahşap gövdenin iki ucundaki deriler gövde boyunca uzanan germe ipleriyle birbirine bağlanır. Malzemeler ve ölçüler geleneğe ve yapımcıya göre değişir. Yoruba davul ailesinde Dùndún ve Gángan adları kullanılır. Modern tasarımlar da vardır: Emin Percussion modelinde gövde metal, deri çerçevesi ahşap, çalınan yüzey ise sentetik deridir.

• Afrika’daki farklı topluluklar davulları haberleşme için kullanmıştır; her geleneğin kendine özgü geçmişi ve işlevleri bulunur.
• Davulla iletilen bir mesajı anlamak, ilgili dili ve icra geleneğini tanımayı gerektirir. Ses yüksekliği ve ritmin taklit edilmesi, insan sesindeki bütün ünlü ve ünsüzlerin aynen duyulması anlamına gelmez.
• Davulun boyutu ve yapısı, geleneğe ve modele göre değişir. Bu farklılıklar çalarken hissedilen tepkiyi de etkiler.
• Kum saati biçimindeki basınç davulu kol altında tutulur; böylece çalarken germe iplerine baskı uygulanabilir.
• Tokmağı tutan el deriye vururken, diğer kol ve el germe iplerini kontrol etmeye yardımcı olur. Vuruş ile gerginlik değişiminin uyumu, sesin yükselip alçalmasını sağlar.
• Konuşan davullar şarkı, dans ve sözlü aktarım gelenekleriyle bağlantılıdır. Kültürel anlamları, ait oldukları topluluk ve icra bağlamı içinde değerlendirilmelidir.
• “Konuşan davul” tek bir modeli ifade etmez. Kum saati biçimindeki basınç davullarının yanında, farklı davul ve vurmalı çalgılarla haberleşmeye dayanan gelenekler de bulunur.

İlgili yazı: Udu Davulu Hakkında Her Şey